Γράφει ο Ιωάννης Αθ. Μπαλτζώης*

Είναι πράγματι πολύ δύσκολο να θυμηθούμε πότε κάποια δολοφονία ενός σημαντικού κατά τα άλλα ανθρώπου , εκτός από αρχηγό κράτους, προκάλεσε τόσο πολύ θόρυβο και τόσες αντιδράσεις, όσο η δολοφονία του Σαουδάραβα δημοσιογράφου Κασόγκι στο Προξενείο της Σαουδικής Αραβίας στην Κωνσταντινούπολη. Το περίεργο ακόμη είναι ότι ο Λευκός Οίκος και η CIA έχουν εκ διαμέτρου αντίθετες απόψεις για τον υπεύθυνο αυτής της στυγερής δολοφονίας.

Μάλιστα η CIA είναι σαφής και δείχνει με σαφήνεια τον πρίγκηπα διάδοχο του Θρόνου, τον Μοχάμεντ Μπιν Σαλμάν , γνωστό ως πρίγκηπα Μοχάμεντ η MBS, τον αγαπημένο υιό του Βασιλιά της Σαουδικής Αραβίας, τον ουσιαστικό κυβερνήτη και απόλυτο άρχοντα του Βασιλείου. Το γιατί τον εκτέλεσαν με τόσο φρικτό τρόπο, έχει αποκαλυφθεί. Ο Κασόγκι ήξερε πολλά από τα «βρώμικα» του Βασιλείου και όταν έπεσε σε δυσμένεια, έφυγε στις ΗΠΑ για να γλυτώσει. Το Βασίλειο φοβόταν μην ανοίξει το στόμα του, γιατί είχε ήδη αρχίσει συνεργασίες με την CIA και όχι μόνο.

Διαφορετικές απόψεις των ΗΠΑ

Μέχρι στιγμής, όπως υποστηρίζει ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ, η CIA «δεν έχει τίποτα αξιόπιστο, το οποίο να αποδεικνύει την εμπλοκή του πρίγκιπα Μοχάμεντ, στη δολοφονία του Σαουδάραβα δημοσιογράφου. Οι υπηρεσίες πληροφοριών μας συνεχίζουν να αξιολογούν όλες τις πληροφορίες, αλλά δεν μπορούμε να γνωρίζουμε, εάν ο πρίγκιπας γνώριζε αυτό το τραγικό γεγονός». Το Βασίλειο προφανώς θα επιβραβεύσει τις ΗΠΑ για τη στάση τους αυτή. Αλλά πώς; Το Ριάντ θα μπορούσε να κάνει πίσω σε δύο μέτωπα: Στον πόλεμο στην Υεμένη και στην απομόνωση του Κατάρ. Με αυτόν τον τρόπο, «η Σαουδική Αραβία θα μπορούσε να δείξει καλή πίστη στις ΗΠΑ και να διατηρήσει τη μεγάλη στρατηγική υποστήριξη που έχει από τον Λευκό Οίκο», σχολιάζει στο CNBC η Έμιλι Χόουθορν, ειδική σε θέματα Μέσης Ανατολής και Βόρειας Αφρικής. Υπενθυμίζεται ότι η Σαουδική Αραβία – μαζί με το Μπαχρέιν, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και την Αίγυπτο – διέκοψαν τις διπλωματικές σχέσεις τους πέρσι, κατηγορώντας το Κατάρ ότι στηρίζει την τρομοκρατία. Η Ντόχα το αρνείται κατηγορηματικά. Η αλήθεια είναι ότι η Σαουδική Αραβία μαζί με το Κατάρ στήριζαν και χρηματοδοτούσαν τις Ισλαμιστικές εξτρεμιστικές οργανώσεις στην Συρία και ιδιαίτερα το ISIS, Αλ Νούσρα, Χαγιάτ Ταχρίμ αλ Σαμ κλπ. Ο σημαντικότερος όμως λόγος της στήριξης Τραμπ σύμφωνα με τον εξειδικευμένο ιστότοπο σε θέματα της Μέσης Ανατολής, Middle East Eye είναι απλός: Η Σαουδική Αραβία αγοράζει όπλα από τις ΗΠΑ, βοηθά στον έλεγχο των τιμών του πετρελαίου και είναι το «άγρυπνο μάτι» στην περιοχή, που ελέγχει τις δραστηριότητες του Ιράν. Όταν οι αμερικανικές αξίες, όπως η υπεράσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και του κράτους δικαίου, συγκρούονται με τα αμερικανικά συμφέροντα, ο σημερινός πρόεδρος είναι δεδομένο ότι θα επιλέξει να υπερασπιστεί τα τελευταία.

Η «διαφοροποίηση» της CIA έχει σχέση με την απομάκρυνση από τον MBS, του αγαπημένου της CIA μυστικού της συνεργάτη , του πρίγκηπα Μοχάμεντ Μπιν Νάγιεφ, καθώς και μερικών άλλων συνεργατών των σε θέσεις κλειδιά στις υπηρεσίες πληροφοριών του Βασιλείου, που δυσαρέστησε υπερβολικά την Υπηρεσία. Μάλιστα εκφράζουν την άποψη ότι ο διάδοχος του Θρόνου δεν θα πρέπει να γίνει Βασιλιάς της Σαουδικής Αραβίας, εκτιμώντας ότι είναι υπερβολικά απερίσκεπτος και αναξιόπιστος για να κυβερνήσει το Βασίλειο μετά τον θάνατο του πατέρα του, αν και στην ουσία ο πρίγκηπας είναι ο ουσιαστικός κυβερνήτης.

Σκιές και Ψίθυροι στο Βασίλειο.

Για τους γνωρίζοντάς ο MBS, σαφώς διέταξε τη δολοφονία του Κασόγκι, αφού κανείς άλλος δεν είχε τέτοια αρμοδιότητα, ωστόσο, ο πρόεδρος Τραμπ και οι σκληροπυρηνικοί του Επιτελείου του, συνεχίζουν να αρνούνται να αποδώσουν κατηγορίες, στηρίζοντας τον πρίγκηπα MBS, ακόμη και από τότε που «πραξικοπηματικά» άλλαξε η σειρά διαδοχής. Πέρυσι, το «Συμβούλιο Αλήθειας» του Βασιλείου ενέκρινε σε 34 μόλις λεπτά(!) την αλλαγή στην διαδοχή και έτσι ο πρίγκηπας Μοχάμεντ από δεύτερος στην σειρά έγινε πρώτος, δηλαδή πρίγκηπας – διάδοχος του Θρόνου, αποσταθεροποιώντας την περιοχή ακόμη περισσότερο, σύμφωνα με πολλούς αναλυτές, όπως και ο βραβευμένος συγγραφέας Στέφαν Λέντμαν, σε άρθρο του στις ΗΠΑ. Μάλιστα πρόσφατα, το πρακτορείο Reuters, επικαλούμενο τρεις αξιόπιστες πηγές μέσα από το Βασιλικό περιβάλλον ανέφερε ότι «μερικά μέλη της Βασιλικής οικογένειας της Σαουδικής Αραβίας, που κυβερνά την χώρα, συνωμοτούν για να αποτρέψουν την βασιλεία από τον πρίγκηπα MBS», προσθέτοντας: "Δεκάδες πρίγκιπες και ξαδέλφια από τις ισχυρές οικογένειες της δυναστείας Σαούντ, επιθυμούν αλλαγή στην σειρά διαδοχής, αλλά δεν θα ενεργήσουν , καθόσον γνωρίζουν ότι αυτό δεν είναι σήμερα εφικτό, όσο είναι εν ζωή ο Βασιλιάς Σαλμάν, αλλά δεν θα ενεργήσουν ενόσω είναι εν ζωή ο 82χρονος Βασιλιάς Σαλμάν , λόγω της αδυναμίας του προς τον αγαπημένο του υιό. Μάλιστα αναφέρουν και επιθυμούν να τεθεί πρώτος στην σειρά διαδοχής ο πρίγκιπας Αχμέντ Μπιν Αμπντουλαζίζ,, 76 ετών, ο μικρότερος αδελφός του βασιλιά Σαλμάν, όπως γινόταν μέχρι τώρα. Η εν λόγω εκδοχή εκτός από πολλά βασιλικά μέλη υποστηρίζεται και από ορισμένα δυτικά κράτη και από ορισμένους αξιωματούχους των ΗΠΑ.

Αξιόπιστη Σαουδαραβική πηγή δήλωσε στο Reuters ότι, ο MBS κατέστρεψε με τις αμφιλεγόμενες μεταρρυθμίσεις του, τους θεσμικούς πυλώνες σχεδόν ενός αιώνα της κυριαρχίας της δυναστείας των Σαούντ: Την οικογένεια, τους κληρικούς, τις φυλές και τις οικογένειες των εμπόρων. Και αυτό εκτιμάται ακόμη και μέσα στο οικογενειακό Βασιλικό περιβάλλον, τουλάχιστον ως αποσταθεροποιητικός παράγοντας. Και τελικά ήλθε η δολοφονία Κασόγκι, που αποδυνάμωσε την ισχύ του και το μόνο που απομένει να δούμε αν είναι αρκετό για να αντικατασταθεί από την διαδοχή, ως πρίγκηπας του Στέμματος.

Αγορά ή όχι S-400;

Ο MBS επικρίνεται ακόμη και από τις ΗΠΑ για κάποια ανοίγματα και επιλογές του προς την Ρωσία και ιδιαίτερα σε θέματα αμυντικού εξοπλισμού. Ήδη με εντολή του MBS, το Υπουργείο Άμυνας της Σαουδικής Αραβίας προσανατολίζεται στην αγορά οπλικών συστημάτων υψηλής τεχνολογίας από την Ρωσία όπως το βαλλιστικό σύστημα αεροπορικής άμυνας S-400. Μάλιστα στις αρχές Νοεμβρίου, ο πρεσβευτής της Σαουδικής Αραβίας στη Ρωσία, Ραεντ Χαλέντ Οριμλί, δήλωσε ότι οι συνομιλίες για την αγορά "βρίσκονται ακόμη σε εξέλιξη. Δεν έχουν ακόμη τελειώσει. Η αγορά αυτή συμφωνήθηκε κατά τη διάρκεια της πρώτης επίσημης επίσκεψης του Βασιλιά Σαλμάν στη Μόσχα τον Οκτώβριο του 2017, στηρίζοντας έτσι τις επιλογές του υιού του Πρίγκηπα Μοχάμεντ (MBS), με αποτέλεσμα να εξοργίσει την Ουάσιγκτον και να πιέζει το Ριάντ να την ακυρώσει, προσφέροντας το πυραυλικό βαλλιστικό σύστημα Terminal High Defence Area Defense (THAAD). Πάντως ακόμη δεν είναι βέβαιο ότι η Σαουδική Αραβία θα αγοράσει το εν λόγω σύστημα, ή και κάποια άλλα Ρωσικά οπλικά συστήματα, αφού όπως φαίνεται με την υπόθεση Κασόγκι και την εμφανή στήριξη των ΗΠΑ, αν και η ενοχή του πρίγκηπα – διαδόχου φαίνεται σχεδόν σίγουρη, το Βασίλειο θα εξαργυρώσει την στήριξη των ΗΠΑ, υπακούοντας στις εντολές των.

Με οδηγό τον Ηγεμόνα του Μακιαβέλλι

Είναι φανερό πλέον ότι ο πραγματικός σκοπός της στήριξης του προέδρου Τραμπ, ασχέτως τι υπονοεί η CIA, σχετικά με τη Σαουδική Αραβία είναι στην πραγματικότητα μία «τιμή» για αυτή την υποστήριξη. Το «κρυμμένο μήνυμα» που έστειλε η δήλωση Τραμπ στο βασίλειο της Σαουδικής Αραβίας είναι, ότι για να σωθεί ο ίδιος ο Σαουδάραβας πρίγκιπας θα πρέπει να εκταμιεύσει 450 δισεκατομμύρια δολάρια σε επενδύσεις. Κατά την επίσκεψη του στο Ριάντ στα μέσα Οκτωβρίου ο ΥΠΕΞ Μάικ Πομπέο, συμβούλευσε τον πρίγκηπα Μοχάμεντ με ποιο τρόπο θα πρέπει να απομονωθεί από το σκάνδαλο Κασόγκι. Περιλαμβάνει την πιο βολική επιλογή, να ενοχοποιήσει ένα αθώο μέλος της κυβέρνησης, προκειμένου να απομονώσει από τις ευθύνες όσους ευρίσκονται στην ηγεσία και ιδιαίτερα εδώ, τον πρίγκηπα Μοχάμεντ . Στον Ηγεμόνα του ο Μακιαβέλλι, υποστηρίζει ότι οι ηγεμόνες πρέπει να αποστασιοποιούνται από την κρατική βία και εγκληματικότητα, μετατοπίζοντας τις ευθύνες σε βολικούς ηλιθίους, που όπως φαίνεται εκτός από την ομάδα εκτέλεσης που ήδη συνελήφθησαν, θα ακολουθήσει, όπως φαίνεται και ο Σαουδάραβας πρόξενος στην Κωνσταντινούπολη Μοχάμεντ αλ Ουταίμπι. Έτσι εκτιμάται ότι τελικά η ηγεσία του Βασιλείου, δηλαδή ο MBS, θα ακολουθήσει μια βασική αρχή από τον Ηγεμόνα του Νικολό Μακιαβέλλι, αν δε υπάρξει άλλη καλύτερη και βιώσιμη επιλογή.

Σε έκθεσή της, η οποία δεν έχει δοθεί ακόμη στη δημοσιότητα, η CIA καταλήγει στο συμπέρασμα ότι για τη δολοφονία του Τζαμάλ Κασόγκι υπήρξε εντολή από τον Σαουδάραβα πρίγκιπα. Το βασίλειο ασφαλώς το αρνείται. Και έως ότου ολοκληρωθεί η έρευνα – άγνωστο πότε – ο πρόεδρος Τραμπ αρκείται στις διαβεβαιώσεις του Ριάντ και στηρίζει τον MBS. Το μοναδικό τιμωρητικό μέτρο στο οποίο έχει προχωρήσει η Σαουδική Αραβία είναι κυρώσεις εις βάρος 17 Σαουδαράβων αξιωματούχων που εμπλέκονται στη υπόθεση.

Σύμφωνα με τις αποκαλυφθείσες πληροφορίες, δεν υπάρχει σχεδόν καμία αμφιβολία για την άμεση εμπλοκή του MBS στην άγρια δολοφονία του Κασόγκι, που έγινε με έγκριση και εξουσιοδότηση του Διαδόχου. Το μόνο που προκαλεί αμφιβολίες ακόμη, είναι αν μπορεί να παραμείνει ο πρίγκιπας του στέμματος στην θέση του μετά από όλα αυτά, αλλά όπως εκτιμάται παρά τους ψιθύρους θα παραμείνει. Ο δε πρίγκηπας Μοχάμεντ θα πρέπει να ¨ξεσκονίσει¨ τον Ηγεμόνα του Μακιαβέλλι για να βρει και άλλους τρόπους για να ξεφύγει και φυσικά να υλοποιήσει χωρίς παρέκκλιση τις εντολές των ΗΠΑ: Να κάνει πίσω σε Υεμένη και Κατάρ, όχι Ρωσικά Οπλικά συστήματα και οπωσδήποτε αμερικανικές επενδύσεις – αγορές πολλών εκατοντάδων δισεκατομμυρίων δολαρίων.

 

* Ο Ιωάννης Αθαν. Μπαλτζώης είναι αντιστράτηγος ε.α., πρώην Ακόλουθος Άμυνας στο Τελ Αβίβ, πρώην Αξιωματικός επιχειρήσεων της ECMM (της Ε.Ε.) στον πόλεμο της Βοσνίας, Απόφοιτος Tactical Intelligence School (U.S. Army), με Μεταπτυχιακό (M.Sc.) στην Γεωπολιτική Ανάλυση, Γεωστρατηγική Σύνθεση του Εθνικού Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, μέλος του Δ.Σ. του Ελληνικού Ινστιτούτου Στρατηγικών Μελετών.